طرح ازسرگیری مذاکرات عضویت ایسلند در اتحادیه اروپا رد شد
ایسلند در همهپرسی روز یکشنبه، طرح دولت برای ازسرگیری مذاکرات عضویت در اتحادیه اروپا را رد کرد.
بر اساس نتایج اعلامشده پس از شمارش تقریباً کامل آرا، ۵۲.۵ درصد رأیدهندگان با ازسرگیری مذاکرات مخالفت کردند و ۴۷.۵ درصد از این طرح حمایت کردند. این نتیجه نشان میدهد که اکثریت مردم ایسلند در شرایط کنونی با بازگشت کشور به روند مذاکرات عضویت در اتحادیه اروپا موافق نیستند.
این نتیجه برای اتحادیه اروپا نیز یک شکست سیاسی محسوب میشود؛ زیرا بروکسل امیدوار بود ایسلند، بهعنوان کشوری ثروتمند و نزدیک به ساختارهای اروپایی، به روند گسترش اتحادیه بپیوندد. اتحادیه اروپا پیشتر اعلام کرده بود که آماده گفتوگو و مصالحه درباره موضوعات حساس، از جمله مسئله شیلات، است.
دولت ایسلند پیش از همهپرسی، این رأیگیری را فرصتی مهم و حتی «حالا یا هرگز» توصیف کرده بود. کریسترون فروستادوتیر، نخستوزیر ایسلند، نیز گفته بود که رأی منفی میتواند بحث درباره عضویت کشور در اتحادیه اروپا را برای سالها به حاشیه ببرد.
حامیان عضویت استدلال میکردند که پیوستن به اتحادیه اروپا میتواند به کاهش نرخ بهره، تقویت ثبات اقتصادی و افزایش امنیت ایسلند در شرایط پرتنش کنونی در اروپا کمک کند. جنگ اوکراین و نگرانیهای امنیتی ناشی از تحولات ژئوپولیتیکی نیز از جمله عواملی بود که موافقان برای حمایت از عضویت مطرح میکردند.
در مقابل، مخالفان معتقد بودند عضویت در اتحادیه اروپا میتواند بخشی از حاکمیت ملی ایسلند را محدود کند و منافع این کشور در حوزه شیلات را به خطر بیندازد. صنعت شیلات، که یکی از بخشهای مهم اقتصاد ایسلند است، از مخالفان اصلی عضویت در اتحادیه اروپا بوده است.
با وجود این، ایسلند هماکنون روابط نزدیکی با اتحادیه اروپا دارد. این کشور عضو منطقه اقتصادی اروپا و حوزه شنگن است و شهروندان آن از بسیاری از مزایای همکاری اقتصادی و رفتوآمد آزاد در اروپا برخوردارند؛ بنابراین نتیجه همهپرسی به معنای قطع روابط ایسلند با اتحادیه اروپا نیست.
نتیجه این همهپرسی از نظر حقوقی الزامآور نیست، اما دولت اعلام کرده است که به رأی مردم احترام خواهد گذاشت. نخستوزیر ایسلند نیز وعده داده است که در صورت پیروزی رأی «نه»، موضوع عضویت در اتحادیه اروپا را تا پایان دوره دولت فعلی در سال ۲۰۲۸ دوباره مطرح نکند.
ایسلند نخستینبار در سال ۲۰۰۹ درخواست عضویت در اتحادیه اروپا را ارائه کرد، اما مذاکرات عضویت در سال ۲۰۱۳ متوقف شد. همهپرسی اخیر بار دیگر نشان داد که موضوع عضویت در اتحادیه اروپا همچنان یکی از مسائل بحثبرانگیز سیاسی در این کشور است.
